# Pahang: negeri terluas di Semenanjung, tetapi hanya 46 orang bagi setiap kilometer persegi

> Profil Negeri Pahang Darul Makmur — ibu negeri Kuantan, bandar diraja Pekan, institusi Sultan Pahang, 11 daerah pentadbiran, ekonomi yang paling bergantung kepada pertanian antara semua negeri, dan Taman Negara yang merentasi tiga negeri.

- Category: states
- Language: ms
- Status: published
- Updated: 2026-07-24
- Canonical: https://negaraku.md/states/pahang

---

Pahang meliputi lebih seperempat daratan Semenanjung Malaysia, tetapi hanya
satu daripada setiap 20 rakyat Malaysia tinggal di sana.

Itulah fakta tunggal yang menerangkan hampir segala-galanya tentang negeri ini:
mengapa hutannya masih luas, mengapa ekonominya bersandar pada tanah dan bukan
pada kilang, dan mengapa Taman Negara boleh wujud dalam bentuk yang tidak
mungkin bertahan di [Selangor](/states/selangor) atau
[Pulau Pinang](/states/penang).

## Fakta utama

| | |
| --- | --- |
| Nama penuh | Negeri Pahang Darul Makmur |
| Ibu negeri pentadbiran | Kuantan |
| Bandar diraja | Pekan |
| Ketua negeri | Sultan Pahang |
| Keluasan | 35,965 km persegi |
| Daerah pentadbiran | 11 |
| Penduduk (2025, anggaran permulaan) | 1,678,200 orang |
| Kepadatan penduduk | 46 orang / km persegi |
| KDNK (2025, harga malar 2015) | RM71.0 bilion |
| Garis pantai | Kira-kira 208 km menghadap Laut China Selatan |

Sumber: portal rasmi Kerajaan Negeri Pahang, DOSM dan Tourism Pahang.

## Ruang yang luas, penduduk yang jarang

Pahang bersempadan dengan Kelantan di utara; Perak, Selangor dan Negeri
Sembilan di barat; Johor di selatan; serta Terengganu dan Laut China Selatan di
timur. Ia menyentuh enam negeri lain — lebih banyak daripada mana-mana negeri
lain di Semenanjung.

Angka penduduknya pula bergerak perlahan. DOSM menganggarkan 1,678,200 orang
pada 2025, naik daripada 1,667,700 pada 2024. Kadar pertumbuhan tahunan 0.6
peratus itu sebenarnya melepasi kadar kebangsaan 0.5 peratus, tetapi asasnya
kecil: Pahang menyumbang hanya 4.9 peratus daripada 34.2 juta penduduk
Malaysia.

Bahagikan penduduk dengan tanah, dan angka yang muncul menceritakan
keseluruhannya:

| Kawasan | Kepadatan penduduk (orang/km persegi, 2025) |
| --- | --- |
| W.P. Kuala Lumpur | 8,546 |
| Pulau Pinang | 1,749 |
| Purata Malaysia | 104 |
| Terengganu | 96 |
| Sabah | 51 |
| **Pahang** | **46** |
| Sarawak | 20 |

Sumber: DOSM, Anggaran Penduduk Semasa Malaysia 2025.

Hanya Sarawak lebih jarang penduduknya. Dua ciri demografi lain turut dicatat
DOSM bagi 2025: nisbah jantina Pahang ialah 114 lelaki bagi setiap 100
perempuan — antara yang tertinggi di negara ini — dan Pahang menjadi salah satu
daripada tiga negeri baharu yang mencapai status negeri menua, dengan 7.1
peratus penduduknya berumur 65 tahun ke atas.

## Sebelas daerah, dua pusat

Pahang terbahagi kepada 11 daerah pentadbiran: **Pekan, Kuantan, Rompin, Maran,
Bera, Jerantut, Temerloh, Raub, Bentong, Lipis** dan **Cameron Highlands**.

Negeri ini beroperasi dengan dua pusat yang berlainan fungsi. **Kuantan** ialah
ibu negeri pentadbiran dan lokasi Wisma Sri Pahang, iaitu Pejabat Setiausaha
Kerajaan Negeri. **Pekan** pula ialah bandar diraja.

Geografinya juga bertingkat. Di pantai timur terdapat jalur pesisir sepanjang
kira-kira 208 kilometer menghadap Laut China Selatan. Di pedalaman terbentang
lembangan Sungai Pahang. Di barat pula terletak tanah tinggi — Cameron
Highlands, Genting Highlands dan Bukit Fraser — yang menjadikan Pahang
satu-satunya negeri yang menempatkan ketiga-tiga pusat peranginan tanah tinggi
utama Semenanjung.

## Ekonomi: negeri yang paling bersandar pada tanah

KDNK Pahang bernilai **RM71.0 bilion pada 2025** (harga malar 2015), naik
daripada RM68.8 bilion pada 2024 — pertumbuhan kira-kira 3.2 peratus, selepas
kenaikan lebih pantas kira-kira 5.8 peratus pada tahun sebelumnya.

Pecahan mengikut sektor inilah yang membezakan Pahang:

| Sektor | Nilai 2025 (RM bilion) | Bahagian KDNK negeri |
| --- | --- | --- |
| Perkhidmatan | 37.3 | 52.6% |
| Pertanian | 15.9 | 22.4% |
| Pembuatan | 14.7 | 20.8% |
| Pembinaan | 2.3 | 3.3% |
| Perlombongan dan pengkuarian | 0.6 | 0.8% |

Nilai daripada katalog data DOSM; bahagian peratusan dikira daripada nilai
tersebut.

Bahagian pertanian sebanyak 22.4 peratus itu ialah yang tertinggi antara
semua negeri di Malaysia berdasarkan angka DOSM 2025 — melepasi Kelantan
(kira-kira 19.8 peratus) dan Perlis (kira-kira 16.5 peratus). Sebagai
perbandingan, di Selangor pertanian menyumbang kira-kira 1.1 peratus sahaja.

Sawit menerangkan sebahagian besar daripadanya. Setakat Disember 2025, MPOB
merekodkan **745,445 hektar** kawasan sawit bertanam di Pahang — 13.1 peratus
daripada jumlah Malaysia, dan kawasan terluas di Semenanjung, mengatasi
[Johor](/states/johor) (675,558 hektar). Hampir 30 peratus daripada semua
kawasan sawit di Semenanjung Malaysia terletak di Pahang. Latar sektor ini
dijelaskan dalam [industri sawit](/economy/palm-oil-sector).

Perhatikan juga apa yang kecil. Perlombongan dan pengkuarian menyumbang kurang
satu peratus KDNK negeri, walaupun sejarah Pahang sering dikaitkan dengan
perlombongan bijih timah dan emas.

## Taman Negara: hutan yang lebih tua daripada Banjaran Himalaya

Taman Negara berkeluasan **4,343 kilometer persegi** dan merentasi sempadan
tiga negeri — Pahang, Kelantan dan Terengganu. Sebagai gambaran skala, keluasan
itu bersamaan kira-kira 12 peratus daripada keluasan Pahang, walaupun taman itu
tidak terletak sepenuhnya dalam negeri ini.

Portal rasmi Tourism Pahang menyifatkannya sebagai antara hutan hujan tertua di
dunia, berusia kira-kira 130 juta tahun, dengan kira-kira 14,000 spesies
tumbuhan, lebih 300 spesies burung, 250 spesies ikan air tawar dan 200 spesies
mamalia.

Di dalamnya terletak **Gunung Tahan setinggi 2,187 meter**, puncak tertinggi di
Semenanjung Malaysia. Jabatan PERHILITAN menyenaraikan dua pakej laluan
pendakian tujuh hari enam malam — dari Kuala Tahan naik dan turun semula ke
Kuala Tahan, atau dari Kuala Tahan turun ke Kuala Juram di Merapoh — dan
mensyaratkan pemandu gunung bagi setiap kumpulan.

| Perkara | Butiran |
| --- | --- |
| Pintu masuk utama | Kuala Tahan, daerah Jerantut |
| Jarak dari pekan Jerantut | Kira-kira 68 km |
| Pengurusan taman | Jabatan PERHILITAN |
| Ciri terkenal | Laluan kanopi tergantung kira-kira 45 meter di atas tanah |

Kepentingan Taman Negara bukan sekadar pelancongan. Ia satu-satunya blok hutan
hujan dataran rendah bersaiz besar yang dilindungi secara berterusan sejak
zaman sebelum merdeka di Semenanjung, dan ia berfungsi sebagai kawasan tadahan
bagi sistem sungai yang mengalir ke tiga negeri. Sumbangan pelancongan kepada
ekonomi negara dibincangkan dalam artikel [pelancongan](/economy/tourism).

## Institusi diraja dan Pekan

Ketua negeri Pahang bergelar **Sultan Pahang**. Laman rasmi Istana Pahang
menyenaraikan gelaran penuh baginda sebagai *Kebawah Duli Paduka Baginda Sultan
Pahang Al-Sultan Abdullah Ri'ayatuddin Al-Mustafa Billah Shah ibni Al-Marhum
Sultan Haji Ahmad Shah*.

Laman yang sama mencatatkan bahawa baginda dilahirkan pada 30 Julai 1959,
dilantik sebagai Tengku Mahkota Pahang pada 1 Julai 1975, dan menjadi Pemangku
Raja pada 28 April 1979.

Menurut senarai rasmi Parlimen Malaysia, baginda menyandang jawatan **Yang
di-Pertuan Agong ke-16** dari 31 Januari 2019 hingga 30 Januari 2024, mewakili
Pahang dalam giliran Majlis Raja-Raja. Jawatan itu kini disandang Sultan
Ibrahim ibni Almarhum Sultan Iskandar dari Johor sejak 31 Januari 2024.

Bandar diraja negeri ialah **Pekan**, iaitu pusat institusi diraja Pahang dan
bekas pusat pentadbiran negeri sebelum Kuantan.

Kedudukan Sultan sebagai ketua negeri, dan hubungan antara negeri dengan
Persekutuan, dirangkakan oleh
[Perlembagaan Persekutuan](/law/federal-constitution) bersama undang-undang
tubuh negeri masing-masing. Struktur ini berbeza-beza antara negeri —
bandingkan dengan [Negeri Sembilan](/states/negeri-sembilan), yang ketua
negerinya dipilih dan bergelar Yang di-Pertuan Besar.

Bahagian ini bersifat deskriptif semata-mata dan tidak membuat sebarang
penilaian.

## Salah faham lazim

**"Pahang negeri terbesar di Malaysia."** Ia negeri terbesar di *Semenanjung*.
Sarawak dan Sabah kedua-duanya lebih luas.

**"Kuantan ialah bandar diraja."** Kuantan ialah ibu negeri pentadbiran. Bandar
diraja ialah Pekan.

**"Taman Negara ialah taman negeri Pahang."** Ia merentasi Pahang, Kelantan dan
Terengganu, dan diuruskan oleh Jabatan PERHILITAN di peringkat persekutuan bagi
Semenanjung Malaysia.

**"Penduduk jarang bermakna ekonomi kecil."** KDNK Pahang RM71.0 bilion pada
2025 melebihi beberapa negeri yang lebih ramai penduduknya. Ekonomi per unit
tanah memang rendah, tetapi keluaran keseluruhannya tidak kecil.

**"Cameron Highlands sebuah bandar, bukan daerah."** Cameron Highlands ialah
salah satu daripada 11 daerah pentadbiran Pahang.

## Nota tentang angka

Angka penduduk 2025 ialah anggaran permulaan DOSM, bukan bancian penuh, dan
biasanya disemak semula. Angka KDNK dinyatakan pada harga malar 2015 supaya
perbandingan antara tahun bermakna; nilai pada harga semasa akan berbeza.
Bahagian sektor dalam jadual di atas dikira daripada nilai mutlak DOSM oleh
penyunting.

Artikel ini berstatus draf dan belum melalui semakan manusia.

## Apa seterusnya

- Untuk data penduduk, pendapatan atau ekonomi peringkat daerah dan DUN, gunakan
  katalog data dan papan pemuka [DOSM](/government/dosm).
- Untuk konteks ekonomi kebangsaan tempat angka RM71.0 bilion itu duduk, lihat
  [gambaran KDNK Malaysia](/economy/gdp-overview).
- Untuk memahami sektor yang menjadi tulang belakang ekonomi Pahang, lihat
  [industri sawit](/economy/palm-oil-sector).
- Untuk perbandingan struktur negeri, lihat [Johor](/states/johor),
  [Selangor](/states/selangor) dan
  [Negeri Sembilan](/states/negeri-sembilan).
- Untuk maklumat permit, penginapan dan laluan Taman Negara, rujuk terus laman
  rasmi Jabatan PERHILITAN sebelum merancang lawatan.

## Sources

- Portal Rasmi Kerajaan Negeri Pahang — Pengenalan Negeri — https://www.pahang.gov.my/index.php/pages/view/348 (Kerajaan Negeri Pahang)
- Anggaran Penduduk Semasa Malaysia 2025 — https://storage.dosm.gov.my/demography/population_2025.pdf (Jabatan Perangkaan Malaysia (DOSM))
- Keluaran Dalam Negeri Kasar (KDNK) Mengikut Negeri, 2025 — https://www.dosm.gov.my/portal-main/release-content/gross-domestic-product-gdp-by-state-2025 (Jabatan Perangkaan Malaysia (DOSM))
- Katalog Data: KDNK Tahunan Mengikut Negeri dan Sektor Ekonomi (gdp_state_real_supply) — https://open.dosm.gov.my/data-catalogue/gdp_state_real_supply (Jabatan Perangkaan Malaysia (DOSM))
- Oil Palm Planted Area as at December 2025 — https://bepi.mpob.gov.my/images/area/2025/Area_summary2025.pdf (Lembaga Minyak Sawit Malaysia (MPOB))
- Taman Negara — 130 Million Years Old Natural Wonder — https://www.pahangtourism.org.my/index.php/destination/nature-adventure/jerantut/taman-negara (Tourism Pahang, Kerajaan Negeri Pahang)
- Taman Negara Pahang, Kuala Tahan — https://www.wildlife.gov.my/taman-negara-pahang-kuala-tahan/ (Jabatan Perlindungan Hidupan Liar dan Taman Negara (PERHILITAN))
- About Pahang — https://www.pahangtourism.com.my/about-pahang/ (Tourism Pahang, Kerajaan Negeri Pahang)
- KDPB Sultan Pahang — https://istanapahang.my/utama/kdymm-sultan-pahang/ (Istana Pahang)
- Senarai Yang di-Pertuan Agong — https://www.parlimen.gov.my/yda-senarai-yang-di-pertuan-agong.html?uweb=yg (Parlimen Malaysia)

---
Source of truth: https://github.com/negaraku-md/NegaraKu.md
License: CC BY-SA 4.0