# Malaysia dalam OIC, Komanwel, NAM dan Kumpulan Antarabangsa Lain

> Profil rujukan tentang keahlian Malaysia dalam kumpulan pelbagai hala di luar ASEAN dan PBB — Pertubuhan Kerjasama Islam (OIC), Komanwel, Pergerakan Negara-Negara Berkecuali (NAM), D-8 dan APEC — apa yang dilakukan setiap satu dan peranan Malaysia di dalamnya.

- Category: international
- Language: ms
- Status: published
- Updated: 2026-08-01
- Canonical: https://negaraku.md/international/malaysia-oic-commonwealth-nam-membership

---

Setiap kali seorang menteri Malaysia berucap tentang Palestin di forum dunia
Islam, atau seorang pegawai kanan menghadiri sidang kemuncak ekonomi
Asia-Pasifik, mereka bercakap bagi pihak sebuah negara yang duduk di banyak
meja serentak. Di luar ASEAN dan Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu, Malaysia
adalah anggota selusin kumpulan antara kerajaan — dan lima daripadanya
membentuk tulang belakang penglibatan pelbagai halanya.

## Kumpulan mana yang Malaysia sertai?

Dokumen Dasar Luar Kementerian Luar Negeri menyenaraikan penglibatan aktif
Malaysia dalam OIC, NAM, Komanwel, Kumpulan G77, D-8, ASEM dan APEC, antara
lain. Lima kumpulan utama di bawah merentasi tiga jenis pertalian — agama,
sejarah kolonial dan ekonomi:

| Kumpulan | Ditubuhkan | Status Malaysia | Anggota | Tumpuan |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| OIC (Pertubuhan Kerjasama Islam) | 1969, Rabat | Negara pengasas | 57 | Solidariti dunia Islam |
| Komanwel | — | Ahli sejak 1957 | 56 | Warisan, nilai bersama |
| NAM (Negara-Negara Berkecuali) | 1961, Belgrade | Ahli aktif; pengerusi 2003–2006 | — | Berkecuali, Selatan-Selatan |
| D-8 | 1997, Istanbul | Negara pengasas | 8 (kini 9) | Kerjasama ekonomi |
| APEC | 1989 | Ahli pengasas | 21 ekonomi | Perdagangan Asia-Pasifik |

## Apakah peranan Malaysia dalam OIC?

OIC ditubuhkan pada persidangan Islam pertama di Rabat, Maghribi pada 1969,
selepas serangan pembakaran ke atas Masjid Al-Aqsa. Malaysia adalah antara
negara yang menubuhkannya. Kedudukan awal ini bukan sekadar simbolik: Tunku
Abdul Rahman, Perdana Menteri pertama Malaysia, "instrumental dalam
penubuhan" pertubuhan itu dan menjadi Setiausaha Agungnya yang pertama mulai
1971 menurut Yayasan Kepimpinan Perdana.

Hari ini OIC merangkumi 57 negara anggota merentas Asia, Afrika, Eropah dan
Caribbean, mewakili kira-kira 1.5 bilion penduduk. Bagi Malaysia — sebuah
negara berpenduduk majoriti Islam — OIC kekal sebagai pentas utama bagi
memperjuangkan perpaduan Ummah, dan sejajar dengan pendirian dasar luarnya,
Malaysia menggunakan forum ini untuk menyuarakan sokongan terhadap rakyat
Palestin. Kementerian Luar Negeri turut mengekalkan bahagian khusus untuk hal
ehwal OIC dan kerjasama serantau.

## Bagaimana Komanwel dan NAM berbeza?

Kedua-duanya berakar dalam sejarah selepas perang, tetapi menghadap arah yang
berbeza.

**Komanwel** ialah persatuan sukarela 56 negara merdeka yang majoritinya
pernah berada di bawah pemerintahan British. Malaysia menyertainya pada 1957,
tahun kemerdekaannya. Ia bukan blok kuasa; ia berkumpul di sekitar nilai
bersama — pembangunan, demokrasi dan keamanan — dan bertemu setiap dua tahun
dalam CHOGM.

**NAM** pula ditubuhkan secara rasmi pada Sidang Kemuncak pertamanya di
Belgrade, Yugoslavia pada 1961, daripada keinginan negara membangun untuk
tidak berpihak kepada mana-mana blok kuasa besar semasa Perang Dingin.
Malaysia adalah ahli aktif yang menjadi tuan rumah Sidang Kemuncak NAM ke-13
di Kuala Lumpur pada Februari 2003, lalu mempengerusikan pergerakan itu dari
2003 hingga 2006. Prinsip berkecuali, tidak campur tangan dan kerjasama
Selatan-Selatan yang menjadi teras NAM masih bergema dalam dasar luar
Malaysia hari ini.

## Apakah D-8 dan APEC?

Dua kumpulan ini lebih muda dan lebih bersifat ekonomi.

**D-8** (Kumpulan 8 Negara Membangun) diumumkan secara rasmi melalui
Deklarasi Istanbul pada 15 Jun 1997. Lapan negara pengasasnya — Bangladesh,
Mesir, Indonesia, Iran, **Malaysia**, Nigeria, Pakistan dan Turki — semuanya
negara membangun berpenduduk majoriti Islam yang bekerjasama dalam
perdagangan, industri dan pembangunan. Azerbaijan dilaporkan menyertai
kumpulan itu pada 2025, menjadikannya sembilan anggota (sila sahkan di laman
rasmi D-8).

**APEC** (Kerjasama Ekonomi Asia-Pasifik) ditubuhkan pada 6–7 November 1989
untuk mengurus saling kebergantungan ekonomi rantau Asia-Pasifik yang semakin
erat. Malaysia adalah salah satu daripada 12 ahli pengasas yang menyertainya
pada mesyuarat pertama, bersama Australia, Brunei, Kanada, Indonesia, Jepun,
Korea Selatan, New Zealand, Filipina, Singapura, Thailand dan Amerika
Syarikat. APEC kini merangkumi 21 ekonomi anggota — ia menggunakan istilah
"ekonomi", bukan "negara", kerana keahliannya termasuk Hong Kong dan Taipei
Cina.

## Peranan kepimpinan Malaysia

Malaysia bukan sekadar menandatangani keahlian; ia telah memegang jawatan
tertinggi dalam beberapa kumpulan ini.

| Kumpulan | Peranan kepimpinan Malaysia |
| --- | --- |
| OIC | Tunku Abdul Rahman — Setiausaha Agung pertama (mulai 1971) |
| NAM | Tuan rumah Sidang Kemuncak ke-13 (2003); pengerusi 2003–2006 |
| D-8 | Salah satu daripada lapan negara pengasas (1997) |
| APEC | Salah satu daripada 12 ahli pengasas (1989) |

Ini bukan senarai yang lengkap. Kementerian Luar Negeri juga menyenaraikan
penglibatan Malaysia dalam Kumpulan G77, ASEM (Mesyuarat Asia-Eropah), IORA
(Persatuan Lingkaran Lautan Hindi), FEALAC dan AMED — semuanya sebahagian
daripada usaha yang lebih luas untuk menggalakkan Kerjasama Selatan-Selatan
di kalangan negara membangun.

## Apa yang seterusnya

Setiap kumpulan di atas patut dijelaskan sendiri, dan angka keahlian serta
tuan rumah sidang kemuncak berubah dari semasa ke semasa — sahkan butiran
terkini di laman rasmi setiap pertubuhan sebelum bergantung padanya dalam
dokumen rasmi. Untuk memahami dua pertalian pelbagai hala Malaysia yang
paling utama, mulakan dengan keahlian ASEAN dan Pertubuhan Bangsa-Bangsa
Bersatu, yang menjadi teras dasar luarnya.

## Sources

- Malaysia — Member Countries — https://thecommonwealth.org/our-member-countries/malaysia (The Commonwealth Secretariat)
- About us — The Commonwealth — https://thecommonwealth.org/about-us (The Commonwealth Secretariat)
- Our members — APEC — https://www.apec.org/who-we-are/our-members (Asia-Pacific Economic Cooperation (APEC))
- Brief History of D-8 — https://developing8.org/about-d-8/brief-history-of-d-8/ (D-8 Organization for Economic Cooperation)
- An Introduction to the Organization of Islamic Cooperation (OIC) — https://www.nyulawglobal.org/globalex/oic.html (GlobaLex, Hauser Global Law School Program, NYU School of Law)
- History — Non-Aligned Movement (NAM) — https://nam.go.ug/history (Non-Aligned Movement)
- Malaysia — Non-Aligned Movement Chairmanship — https://nam.go.ug/node/137 (Non-Aligned Movement)
- Tunku Abdul Rahman — https://www.perdana.org.my/pms-of-malaysia/tunku-abdul-rahman/ (Perdana Leadership Foundation)
- Dasar Luar Negara — https://www.pmo.gov.my/wp-content/uploads/2019/07/Dasar-Luar-Malaysia.pdf (Kementerian Luar Negeri, Malaysia (dihoskan di pmo.gov.my))

---
Source of truth: https://github.com/negaraku-md/NegaraKu.md
License: CC BY-SA 4.0