# Petros dan Pertikaian Gas Sarawak

> Sarawak melantik Petros sebagai agregator gas tunggal negeri di bawah Ordinan Pengagihan Gas 2016 (dipinda oleh Ordinan Pengagihan Gas (Pindaan) 2023), mencetuskan perselisihan tafsiran undang-undang dengan Persekutuan dan Petronas mengenai kawalan pengagihan gas di negeri itu.

- Category: energy
- Language: ms
- Status: published
- Updated: 2026-08-01
- Canonical: https://negaraku.md/energy/sarawak-petros-gas-dispute

---

Pada satu meja perundingan di Kuala Lumpur, dua entiti tenaga milik kerajaan — satu Persekutuan, satu negeri — cuba menyelaraskan siapa yang mengawal aliran gas di Sarawak. Di sebaliknya terletak soalan yang lebih besar: undang-undang manakah yang mengikat apabila hak negeri dan kuasa Persekutuan bertembung?

Artikel ini menerangkan latar pertikaian tersebut secara deskriptif dan neutral. Ia memaparkan fakta serta kedudukan berbeza setiap pihak tanpa menyokong mana-mana pihak.

## Siapakah Petros dan apa yang dituntutnya?

Petroleum Sarawak Berhad (Petros) ialah syarikat minyak dan gas milik penuh Kerajaan Negeri Sarawak. Melalui Ordinan Pengagihan Gas 2016 (Distribution of Gas Ordinance 2016, atau DGO 2016) — yang digubal pada 2016 dan berkuat kuasa pada 1 Julai 2018 — serta pindaannya, Ordinan Pengagihan Gas (Pindaan) 2023, Kerajaan Sarawak melantik Petros sebagai **agregator gas tunggal** di negeri itu.

Sebagai agregator gas, Petros bertindak sebagai pihak berpusat yang menyatukan, mengurus dan menjual gas yang diagihkan dalam negeri Sarawak. Menurut laporan, peranan agregator ini **tidak termasuk gas asli cecair (LNG)**.

Menurut kedudukan yang dinyatakan oleh Kerajaan Sarawak, pelantikan ini bukan sekadar keputusan komersial. Sarawak menyatakan ia berpaksi pada tuntutannya untuk mengawal selia pengagihan gas dalam sempadan negeri sendiri, sebagai sebahagian daripada usaha yang disifatkannya sebagai memperoleh semula hak negeri di bawah rangka Perjanjian Malaysia 1963 (MA63). Kedudukan ini merupakan pendirian yang dipegang oleh pihak Sarawak, bukan penilaian bebas artikel ini.

## Mengapa timbul pertikaian dengan Persekutuan dan Petronas?

Punca teras pertikaian ialah **perbezaan tafsiran undang-undang**, bukan penolakan untuk berunding. Dua rangka undang-undang bertembung:

- **Akta Kemajuan Petroleum 1974 (PDA 1974)** — undang-undang Persekutuan yang menjadi tiang utama industri minyak dan gas Malaysia. Ia meletakkan keseluruhan pemilikan serta hak, kuasa dan keistimewaan eksklusif untuk meneroka dan mengeksploitasi sumber petroleum pada Petronas.
- **Ordinan Pengagihan Gas 2016 (DGO 2016)**, sebagaimana dipinda oleh **Ordinan Pengagihan Gas (Pindaan) 2023** — ordinan negeri Sarawak yang menjadi asas pelantikan Petros sebagai agregator gas dalam negeri.

Kerajaan Persekutuan dan Petronas bersandar pada PDA 1974 sebagai sumber kuasa nasional ke atas petroleum, termasuk di Sarawak. Kerajaan Sarawak pula bersandar pada kuasa kawal selia negeri dan mempersoalkan sejauh mana PDA 1974 terpakai. Menurut laporan The Edge Malaysia, Sarawak turut mempersoalkan kesahihan PDA 1974 dengan hujah bahawa akta itu diluluskan dalam kerangka Ordinan Darurat 1969, yang kemudiannya dimansuhkan pada 2011. Laporan yang sama serta analisis ISEAS turut menyebut Sarawak merujuk kepada Ordinan Perlombongan Minyak 1958 (Oil Mining Ordinance 1958) bagi mengukuhkan kedudukannya.

Ringkasnya, dua pihak memegang dua asas undang-undang yang berlainan untuk menuntut kuasa atas perkara yang sama.

## Bagaimana peristiwa berkembang?

Jadual berikut merumuskan peristiwa utama seperti yang dilaporkan:

| Tempoh | Perkembangan (seperti dilaporkan) |
| --- | --- |
| 2016 | Ordinan Pengagihan Gas 2016 (DGO 2016) digubal oleh Dewan Undangan Negeri Sarawak. |
| 1 Julai 2018 | DGO 2016 mula berkuat kuasa. |
| 2023 – Februari 2024 | Ordinan Pengagihan Gas (Pindaan) 2023 — yang menjadi asas pelantikan Petros sebagai agregator gas — diluluskan oleh Dewan Undangan Negeri Sarawak (dilaporkan pada Februari 2024). |
| 1 Julai 2024 | Peralihan jualan gas daripada Petronas kepada Petros dilaporkan bermula, dirancang berlangsung selama enam bulan. |
| 7 Januari 2025 | Mesyuarat antara Perdana Menteri Anwar Ibrahim dan Premier Sarawak Abang Johari Openg. |
| Februari 2025 | PM Anwar mengumumkan Petros akan bertindak sebagai agregator gas Sarawak mulai 1 Mac 2025. |
| 1 Mac 2025 | Petros mula bertindak sebagai agregator gas Sarawak. |

Menurut kenyataan Menteri di Jabatan Perdana Menteri (Undang-Undang dan Reformasi Institusi) Datuk Seri Azalina Othman Said di Parlimen — yang turut dilaporkan oleh The Edge Malaysia dan DayakDaily — Petronas menerima peranan Petros sebagai agregator gas Sarawak (tidak termasuk LNG) dan bersetuju bekerjasama dengan Petros di negeri itu, dengan Petronas serta anak syarikatnya tidak memerlukan pelesenan tambahan untuk beroperasi di Sarawak melebihi keperluan di bawah PDA 1974.

## Apakah kedudukan setiap pihak?

Untuk kekal neutral, kedudukan setiap pihak dinyatakan seperti dilaporkan, tanpa penilaian:

- **Kerajaan Sarawak / Petros:** Sarawak berpendirian ia berhak mengawal selia pengagihan gas dalam negerinya melalui DGO 2016 dan pindaannya, selaras dengan usaha yang disifatkannya sebagai memperoleh semula hak negeri di bawah MA63. Petros ialah agregator gas tunggal negeri.
- **Kerajaan Persekutuan / Petronas:** Petronas memegang pemilikan dan hak eksklusif petroleum di seluruh negara di bawah PDA 1974. Petronas kekal sebagai amanah (custodian) sumber petroleum nasional, sambil bersetuju bekerjasama dengan Petros dalam peranan agregator gas negeri.
- **Titik pertemuan:** Kedua-dua pihak bersetuju Petros menjadi agregator gas Sarawak (tidak termasuk LNG). Baki perbezaan dilaporkan lebih berkisar pada tafsiran undang-undang dan butiran komersial berbanding keengganan berunding.

## Mengapa isu ini sensitif?

Isu ini menyentuh perkara yang lebih besar daripada gas sahaja. Ia berkait dengan hubungan Persekutuan–negeri, tafsiran MA63, dan pembahagian kuasa serta hasil sumber asli. Kerana itu, ia sering dilihat dalam konteks perlembagaan dan hak negeri, bukan sekadar urusan tenaga.

Oleh sebab kesensitifan ini, laporan awam menekankan bahawa penyelesaian dicari melalui rundingan berterusan dan tafsiran undang-undang yang dipersetujui bersama, bukan konfrontasi tunggal.

## Apa seterusnya

Bahagian ini menyenaraikan perkara yang masih berkembang dan patut dipantau daripada sumber rasmi, tanpa membuat ramalan:

- Butiran akhir perjanjian komersial antara Petronas dan Petros, termasuk skop pengagihan gas dan pengecualian LNG.
- Cara PDA 1974 dan DGO 2016 (serta pindaannya) diselaraskan dalam amalan, dan sebarang tafsiran undang-undang yang dipersetujui bersama.
- Kenyataan rasmi daripada Kerajaan Persekutuan, Kerajaan Sarawak, Petronas dan Petros mengenai status pelaksanaan.

> Nota penyuntingan: Draf ini disediakan dengan bantuan AI dan belum melalui semakan manusia. Tarikh penggubalan (2016), kuat kuasa (1 Julai 2018) dan pindaan (Ordinan Pengagihan Gas (Pindaan) 2023) dilaporkan oleh sumber berita; teks ordinan rasmi serta kenyataan Petros/Petronas masih perlu disahkan silang sebelum diterbitkan. Hujah berkaitan Ordinan Darurat 1969 dan pemansuhan 2011 dilaporkan oleh The Edge Malaysia dan perlu disahkan terhadap pendirian rasmi Kerajaan Sarawak.

## Sources

- PM Anwar: Petros to be Sarawak's oil and gas aggregator from March 2025 — https://www.malaymail.com/news/malaysia/2025/02/17/pm-anwar-petros-to-be-sarawaks-oil-and-gas-aggregator-from-march-2025/166976 (Malay Mail)
- PMO: Petronas to maintain role under PDA 1974, Petros appointed Sarawak gas aggregator from March 2025 — https://www.malaymail.com/news/malaysia/2025/05/21/pmo-petronas-to-maintain-role-under-pda-1974-petros-to-be-sarawak-gas-aggregator-from-march-2025/177645 (Malay Mail)
- Petronas recognises Petros as Sarawak's gas aggregator, excluding LNG, without additional licensing — Azalina — https://theedgemalaysia.com/node/743315 (The Edge Malaysia)
- PETRONAS affirms Petros as Sarawak's gas aggregator, excluding LNG, with no extra licensing required — https://dayakdaily.com/petronas-affirms-petros-as-sarawaks-gas-aggregator-excluding-lng-with-no-extra-licensing-required/ (DayakDaily)
- Petros takeover of gas sales from Petronas to take six months from July, Sarawak assembly told — https://www.malaymail.com/news/malaysia/2024/05/13/petros-takeover-of-gas-sales-from-petronas-to-take-six-months-from-july-sarawak-assembly-told/134077 (Malay Mail)
- Sarawak's challenge to the Petroleum Development Act 1974 and the Emergency Ordinance 1969 — https://theedgemalaysia.com/node/810542 (The Edge Malaysia)
- Petronas-Petros Dispute: Finding a Way Out — https://fulcrum.sg/petronas-petros-dispute-finding-a-way-out/ (Fulcrum (ISEAS – Yusof Ishak Institute))
- The Petronas-Petros commercial deal: where we're at, what's at stake — https://www.freemalaysiatoday.com/category/nation/2025/05/14/the-petronas-petros-commercial-deal-where-were-at-whats-at-stake (Free Malaysia Today)

---
Source of truth: https://github.com/negaraku-md/NegaraKu.md
License: CC BY-SA 4.0